Nằm ở xã Phúc Sen, huyện Quảng Hòa, tỉnh Cao Bằng, làng hương Phia Thắp từ lâu nổi tiếng với nghề làm hương truyền thống của người Nùng An. Giữa không gian núi rừng, những bó hương đỏ thắm phơi mình trong nắng không chỉ tạo nên khung cảnh đặc trưng, mà còn kể câu chuyện về một làng nghề bền bỉ gìn giữ bản sắc qua nhiều thế hệ.
Ven Quốc lộ 3, từ Cao Bằng đi Trùng Khánh là bản Phia Thắp nằm yên bình giữa thung lũng với những ngôi nhà sàn lợp ngói âm dương đặc trưng của người Nùng An. (Ảnh: Hà Anh) Nơi đây, nghề làm hương truyền thống được truyền từ thế hệ này sang thế hệ khác, cả bản gần như ai cũng biết làm hương. (Ảnh: Hà Anh) Khác với những loại hương thơm thông thường, hương Phia Thắp không dùng hóa chất mà lá cây Bầu Hắt mọc tự nhiên trên những vách đá là nguyên liệu chính làm ra loại hương này. (Ảnh: Hà Anh) Bà con thu hái về, phơi khô, tán nhỏ và dùng làm chất keo kết dính tự nhiên. (Ảnh: Hà Anh) Vỏ cây gạo (vỏ bần), mùn cưa và đôi khi bột trầm từ cây rừng là nguyên liệu để tạo hương thơm và độ bám. Tất cả nguyên liệu đều được thu hái trong vùng núi đá vôi quanh làng, được nghiền thành bột và phơi khô. (Ảnh: Hà Anh) Người Nùng An dùng cây mai, tiếng Tày là “mạy mười ” để làm que vì nó dẻo và dễ bắt lửa. (Ảnh: Hà Anh) Chẻ mai được làm thủ công bằng tay, sao cho que hương được vót nhỏ và tròn đều. (Ảnh: Hà Anh) Công đoạn vót que hương. (Ảnh: Hà Anh) Thay vì sử dụng máy, cây hương truyền thống Phia Thắp vẫn được làm thủ công. (Ảnh: Hà Anh) Que hương sau khi vuốt được buộc thành từng bó. (Ảnh: Hà Anh) Thân cây hương khi chuốt xong sẽ được nhúng nước, lăn qua lớp bột lá Bầu Hắt rồi lăn qua bột mùn cưa. Khi lớp mùn cưa kết dính, cây hương lại được nhúng nước rồi tiếp tục lăn mùn cưa... cho đến khi đủ độ dày. (Ảnh: Hà Anh) Người thợ thường lặp lại việc nhúng và cuộn bột nhiều lần (khoảng 4 lần) để que hương đạt độ dày và chắc.Đây cũng là công đoạn đòi hỏi sự khéo léo của những người làm hương Phia Thắp. (Ảnh: Hà Anh) Công đoạn cuối cùng là đem hương đi phơi. Nếu trời nắng to, hương sau khi làm phơi ngay tại cánh đồng chỉ một ngày là khô. (Ảnh: Hà Anh) Để que hương đạt đến độ khô nhất định, người phơi hương phải chọn thời điểm phơi hương là giữa trưa khi nhiệt độ trong ngày cao nhất. (Ảnh: Hà Anh) Người Nùng ở bản Phia Thắp phơi hương trước hiên nhà. (Ảnh: Hà Anh) Que hương sau khi phơi khô sẽ được nhuộm chân màu đỏ rồi lại đem phơi tiếp. (Ảnh: Hà Anh) Sau cùng là buộc thành từng bó, mỗi bó 20 que và đem bán ở các phiên chợ. (Ảnh: Hà Anh) Những năm trở lại đây, làng Phia Thắp bắt đầu làm du lịch cộng đồng, đón khách thập phương về nghỉ ngơi, tìm hiểu cuộc sống của làng. Trải nghiệm làm hương là một trong những chương trình hấp dẫn du khách. (Ảnh: Hà Anh) Làng còn là địa điểm được lựa chọn để tổ chức các hoạt động ngoại khóa cho các em nhỏ, học sinh và cả sinh viên. (Ảnh: Hà Anh) Không chỉ là mong muốn từ phía nhà trường mà ngay cả người dân nơi đây cũng khát khao truyền lại nét đẹp nghề làm hương truyền thống cho thế hệ trẻ. (Ảnh: Hà Anh) Các hoạt động trải nghiệm làm hương thực tế này được các em nhỏ hưởng ứng nhiệt tình. (Ảnh: Hà Anh) Đây cũng là cách để tuyên truyền quảng bá sản phẩm, thương hiệu, gắn làng nghề với những địa danh, địa chỉ văn hóa du lịch để tạo ra sản phẩm hấp dẫn, hỗ trợ phát triển kinh tế - xã hội cho bà con, và cũng là điểm nhấn khi tới mảnh đất Cao Bằng. (Ảnh: Hà Anh)
Bình luận của bạn đã được gửi và sẽ hiển thị sau khi được duyệt bởi ban biên tập.
Ban biên tập giữ quyền biên tập nội dung bình luận để phù hợp với qui định nội dung của Báo.