Tiêu điểm

Khói hương, sắc ngói và tờ giấy bản: Nhịp sống trăm năm dưới chân núi đá Cao Bằng

Đỗ Lê Quỳnh Anh 25/12/2025 21:27

Nằm giữa những rặng núi đá vôi hùng vĩ của xã Quảng Uyên (Cao Bằng), từ bao đời nay, người dân tộc Nùng An vẫn lặng lẽ gìn giữ những làng nghề thủ công truyền thống độc đáo.

Từ sắc xanh của lá bầu hắt trong những nén hương Phia Thắp, âm thanh lách cách của xưởng ngói máng Lũng Rì, cho đến sự tỉ mẩn bên những mẻ giấy bản trắng ngần tại bản Quốc Dân; tất cả tạo nên một không gian văn hóa đậm đặc và đầy sức sống. Không chỉ là sinh kế, mỗi sản phẩm thủ công ở đây còn chứa đựng tâm huyết, đam mê và cả niềm tự hào về cội nguồn di sản được truyền đời qua những bàn tay thô ráp, cần cù của người thợ vùng cao.

Ảnh 1
“Nhịp sống dưới chân núi đá" nằm nép mình bên những rặng núi đá vôi hùng vĩ làng Phia Thắp hiện lên bình yên với những sân phơi đầy sắc vàng nâu. (Ảnh: Quỳnh Anh)
Ảnh 2
Dưới hiên nhà vách đất, những nén hương Phia Thắp xòe tròn như những đóa hoa rực rỡ. Được làm hoàn toàn từ nguyên liệu tự nhiên như lá bầu hắt và vỏ cây rừng, mỗi bó hương là kết tinh của sự tỉ mẩn và lòng thành kính của người thợ Nùng An. (Ảnh: Quỳnh Anh)
Ảnh 3
Thu hái và phơi khô lá "bầu hắt" – nguyên liệu cốt lõi tạo nên mùi thơm đặc trưng của nén hương vùng cao. (Ảnh: Quỳnh Anh)
Ảnh 4
Những thanh tre già được chẻ tay tỉ mỉ, tạo hình nan hương đều tăm tắp trước khi đưa vào công đoạn tẩm bột. (Ảnh: Quỳnh Anh)
Ảnh 5
Những thanh tre được phơi dưới nắng trước khi đến công đoạn tẩm bột lên thanh. (Ảnh: Quỳnh Anh)
Ảnh 6
Thanh tre được tẩm bột và lăn qua lăn lại để bột dính hơn vào que hương. (Ảnh: Quỳnh Anh)
Ảnh 7
Phân loại và bó hương thành từng tệp nhỏ ngay ngắn, sẵn sàng theo chân người dân Nùng An xuống các phiên chợ vùng cao. (Ảnh: Quỳnh Anh)
Ảnh 8
Trải qua nhiều năm tháng, những viên ngói âm dương ở Lũng Rì không chỉ làm nhiệm vụ che mưa che nắng, mà còn lưu giữ dấu ấn thời gian, góp phần tạo nên vẻ đẹp cổ kính cho những nếp nhà vùng cao. (Ảnh: Quỳnh Anh)
Ảnh 9
Sức trâu thay sức người trong công đoạn làm đất nhuyễn mịn, giúp đất sét có độ dẻo và độ nhão cần thiết trước khi đóng khuôn. (Ảnh: Quỳnh Anh)
Ảnh 10
Đất sau khi nhào kỹ được người thợ dùng dây cắt thành từng khối lớn, nhặt đá sạn còn sót lại chuẩn bị cho việc tạo hình những viên ngói máng. (Ảnh: Quỳnh Anh)
Ảnh 11
Những viên ngói thô được xếp ngay ngắn để khô tự nhiên, tránh nứt vỡ trước khi đưa vào lò nung. (Ảnh: Quỳnh Anh)
Ảnh 12
Sự tỉ mẩn trong việc xếp hàng nghìn viên ngói vào lò nung; mỗi vị trí đều phải tính toán để lửa và nhiệt lan tỏa đều khắp. (Ảnh: Quỳnh Anh)
Ảnh 13
Ngói Lũng Rì nổi tiếng khắp vùng bởi độ bền cao, mùa hè thì mát, mùa đông thì ấm nhờ kỹ thuật nung truyền thống bằng củi. (Ảnh: Quỳnh Anh)
Ảnh 14
Vẻ đẹp độc đáo của những lò nung ngói máng cổ xưa thu hút sự tò mò và yêu thích của khách du lịch quốc tế. (Ảnh: Quỳnh Anh)
Ảnh 15
Vỏ cây dâu sau khi ngâm ủ được đập dập kỹ lưỡng để tách sợi, tạo độ kết dính tự nhiên cho giấy bản. (Ảnh: Quỳnh Anh)
Ảnh 16
Những sợi vỏ cây đã đập nát được cho vào bể nước, khuấy đều cùng chất tạo độ nhờn để chuẩn bị cho công đoạn tráng giấy. (Ảnh: Quỳnh Anh)
Ảnh 17
Người thợ khéo léo dùng liềm gỗ nhúng vào bể bột giấy, điều khiển đôi tay sao cho lớp bột dàn đều, mỏng mịn trên mặt khuôn. (Ảnh: Quỳnh Anh)
Ảnh 18
Từng tờ giấy bản trắng ngần dần hiện ra qua sự tỉ mỉ và đôi bàn tay tài hoa của người thợ vùng cao. (Ảnh: Quỳnh Anh)
Ảnh 19
Giấy sau khi định hình được bóc ra và đem phơi tường nhà, tận dụng nắng gió tự nhiên để giữ độ bền và mùi thơm đặc trưng. (Ảnh: Quỳnh Anh)
Ảnh 20
Khách tham quan thích thú trải nghiệm các công đoạn làm giấy cho thấy sức hút mạnh mẽ của du lịch cộng đồng tại bản Quốc Dân. (Ảnh: Quỳnh Anh)

Từ nén hương Phia Thắp thơm nồng, viên ngói Lũng Rì bền bỉ đến tờ giấy bản Quốc Dân tinh khôi; tất cả đã dệt nên một bức tranh văn hóa rực rỡ và đầy tự hào của người Nùng An bên những rặng núi đá vôi hùng vĩ.

    Nổi bật
        Mới nhất
        Khói hương, sắc ngói và tờ giấy bản: Nhịp sống trăm năm dưới chân núi đá Cao Bằng
        • Mặc định
        POWERED BY ONECMS - A PRODUCT OF NEKO